Zohran Mamdani, een jonge kandidaat van de Democratische Partij, heeft de gemeenteraadsverkiezingen in New York gewonnen. In deze stad met meer dan 8 miljoen inwoners staan de gebouwen van miljardairs naast de volkswijken van de Bronx, Queens en Harlem.
Mamdani, die kritiek heeft op de Israëlische regering en campagne voert om de rijken te belasten, bussen gratis te maken en de exorbitante huurprijzen te bevriezen, heeft veel kiezers aangetrokken. De steun die hij heeft gekregen, niet alleen onder de volksklasse, maar ook onder een minderheid van de joodse gemeenschap en onder kleine werkers op Wall Street, toont aan dat er een brede oppositie tegen Trump bestaat.
Dit succes weerspiegelt ook de verslechtering van de levensomstandigheden: te hoge huurprijzen, daling van de koopkracht. Maar in tegenstelling tot wat sommige linkse kranten beweren, betekent zijn overwinning niet dat “het oude politieke regime aan het verdwijnen is”. Ze doet evenmin “het Amerikaanse establishment beven”, zoals de PVDA beweert. Integendeel, Mamdani heeft snel geprobeerd het bedrijfsleven gerust te stellen. Volgens verschillende miljardairs heeft hij “luisterbereidheid” getoond. En binnen de Democratische Partij kreeg hij steun omdat hij, net als Bernie Sanders destijds, stemmen binnenhaalt, ongeacht de ongegronde beschuldigingen van communisme door de Republikeinen.
In de Verenigde Staten, net als elders, delen de partijen die strijden om de macht, ondanks hun min of meer ‘sociale’ imago, het respect voor de belangen van de kapitalisten. Het kapitalisme blijft de wet dicteren, en de verkiezing van Mamdani kan daar geen einde aan maken. In België voedt de impasse in de federale regering over de begroting dezelfde illusies: sommigen hopen op een nieuwe, ‘meer linkse’ regering, met de PS.
Hoewel het patronaat druk uitoefent om de begrotingsonderhandelingen af te ronden, is het nog steeds mogelijk dat er geen akkoord wordt bereikt. De MR doet alsof ze tegen een hogere btw is, en Vooruit doet alsof ze een indexstop weigert. Maar ze zijn allemaal bereid om 8 tot 10 miljard uit de zakken van de werkers te halen! PS, Vooruit, MR, Les Engagés en al wie gisteren of vandaag deel uitmaakte van de regering, kunnen hun kiezers met woorden verdedigen, maar in daden gehoorzamen ze het kapitalisme. Met andere woorden, op de een of andere manier zullen ze het beleid uitvoeren dat het grootpatronaat wil, wat vandaag de dag neerkomt op grote bezuinigingen om de financiële en industriële groepen te overladen met cadeaus.
Het fundamentele probleem is globaal: de concurrentie tussen de grote Amerikaanse, Europese, Russische, Indiase en Chinese groepen wordt steeds heviger. Om steeds meer winst te garanderen, blokkeren kapitalisten de lonen, ontslaan ze werkers, verhogen ze de prijzen en steunen ze op regeringen om de uitbuiting te versterken. En alsof dat nog niet genoeg is, bereiden ze zich voor op oorlog, om winst te gaan halen “uit het bord van de buurman”.
Daarom gaat de oorlog in Oekraïne door. De Europese leiders zijn niet op zoek naar vrede, maar naar geld om meer wapens te produceren, Rusland te verzwakken en open te stellen voor westers kapitaal. En zelfs als de wapens ooit zwijgen, welke vrede kunnen we dan nog verwachten? Overal neemt de nationalistische propaganda toe en exploderen de militaire uitgaven. In België waren dronevluchten voldoende om 50 miljoen euro vrij te maken voor nieuwe militaire uitrusting, in naam van een mogelijk “Russisch gevaar”.
Maar het echte gevaar zijn de kapitalisten zelf. Ze storten hele landen in oorlog – in Oekraïne, Soedan, Congo, het Midden-Oosten – om hun markten en winsten te verdedigen. Ze investeren in alles wat snel geld oplevert, zelfs als dat levens of de planeet vernietigt.
Het maakt niet uit of dit leidt tot de productie van wapens in plaats van goederen die nuttig zijn voor de bevolking.
En het maakt niet uit of de verwachte winstgevendheid gebaseerd is op lucht, op speculatie, dat wil zeggen op de simpele overtuiging dat de aandelenkoers zal blijven stijgen.
Vandaag de dag neemt de speculatie in artificial intelligentie explosief toe. De beurswaarde van Nvidia is gestegen tot meer dan 5000 miljard dollar, wat overeenkomt met het bbp van Duitsland.
Maar zoals alle speculatieve koorts, dreigt ook deze te eindigen in een beurscrash en de hele wereldeconomie mee te sleuren in haar val. Dit kan leiden tot echte chaos met massale ontslagen en miljarden mensen in armoede storten. Zoals de baas van Citigroup vlak voor de crisis van 2008 zei: “When the music is playing, you’ve got to dance”… voordat hij 17.000 werkers ontsloeg, ondanks een reddingsplan door de overheid van 300 miljard dollar.
Kapitalisme heeft geen toekomst.